ბადრი ფორჩხიძის ახალი წიგნი „ამაოების ფილოსოფია" წარმოადგენს ერუდირებული მოაზროვნის მონუმენტურ ნაშრომს, რომელსაც ზემდიდარი ონტოლოგიური რეფლექსია და ეპისტემოლოგიური სიღრმე გამოარჩევს თანამედროვე ქართული ფილოსოფიური დისკურსის სივრცეში. ავტორი, როგორც მეტამოაზროვნე, ახორციელებს დასავლური და აღმოსავლური ფილოსოფიური ტრადიციების სინთეზს, პარმენიდესა და ჰერაკლიტე ეფესელის მუდმივობა-ცვალებადობის ანტინომიიდან დაწყებული, პლატონის ეიდოსების თეორიითა და არისტოტელეს ენტელექიით გაგრძელებული, შუა საუკუნეების სქოლასტიკით და ორიენტალისტური მისტიციზმით გამდიდრებული, ნიკოლაი ჰარტმანისა და ედმუნდ ჰუსერლის ფენომენოლოგიურ-ონტოლოგიური პერსპექტივებით დასრულებული.

წიგნის პროლეგომენა, რომელიც ასახავს სამყაროს ილუზორულ ხასიათს, კავშირშია ადვაიტა ვედანტას მაიასა და ქრისიპეს სტოიკური ფანტაზიის კონცეპტთან. ფორჩხიძის თეზა - „ყველაფერი, რაც ვითომ ცხადი, უეჭველი და ნამდვილია, სინამდვილეში მოჩვენება, სიზმარი და ზღაპარია" - წარმოადგენს რადიკალურ ონტოლოგიურ სკეპტიციზმს, რომელიც გვახსენებს სექსტუს ემპირიკუსის ეპოქას და პროტაგორას პრინციპს - ,,ადამიანი არის ყველაფრის საზომი“.

განსაკუთრებით საინტერესოა ავტორის მედიტაცია ღმერთის არსის შესახებ, სადაც ის აყენებს ალტერნატივას: ,,ან ღმერთი არის პერსონალური აბსოლუტი პანოპტიკური კონტროლით, ან იმპერსონალური აბსოლუტი, ინდიფერენტული სამყაროსადმი“. ეს დილემა გვახსენებს უილიამ ოკამის ნომინალიზმს, იოანე სკოტუს ერიუგენას აპოფატიკურ თეოლოგიას და ალ-ღაზალის კაუზალურობის კრიტიკას.

ბადრი ფორჩხიძის მიერ დეტერმინიზმისა და ბედისწერის ასპექტების განხილვა ჩნდება როგორც თალესისა და ანაქსაგორას პრესოკრატიკული ხედვების სინთეზი ზენონ კიტიონელის სტოიკურ პროვიდენციალიზმთან. სენეკას ციტატა - „ბედისწერას მორჩილი მიჰყავს, ურჩს კი მიათრევს" - ხდება ლაიტმოტივი ავტორის ფატალისტური, მაგრამ, ამავდროულად, ჰეროიკული ეთიკისა.

კულმინაციურია ფორჩხიძის ანალიზი „ნაცარქექიული სიბრძნისა", რომელსაც ის ინტერპრეტირებს, როგორც ქართული ეთნოფილოსოფიის ქვინტესენციას. ფარსმან სპარსის მაგალითზე ავტორი დემონსტრირებს პარადოქსულ სტრატეგიას - ირიბი გზით პირდაპირი მიზნის მიღწევას. ეს კონცეპტუალური აპარატი გვახსენებს პიერ ჟან ჟორჟ კაბანისის სენსუალისტურ სკეპტიციზმს, თეოდორ ადორნოს ნეგატიურ დიალექტიკას და გაბრიელ მარსელის ეგზისტენციალურ პარადოქსებს.

ფორჩხიძის მიერ პოსტმოდერნული ეპოქის დიაგნოზი, როგორც „დეკონსტრუქციული პარადიგმის" დომინანტობისა, ეხმიანება მარკიზ დე სადის ანტიჰუმანისტურ პესიმიზმს და ერნესტ რენანის კულტურულ სკეპტიციზმს. ავტორის მტკიცება, რომ თანამედროვე ადამიანი „მოწყვეტილია ბუნებრივი ყოფიერების ბობოქარ წარსულს", რეფლექსირებს რუდოლფ აგრიკოლას ჰუმანისტურ კრიტიკას და თეოფრასტეს ანთროპოლოგიურ პესიმიზმს.

განსაკუთრებით ღრმაა ბადრი ფორჩხიძის მსჯელობა სიყვარულის ტრაგიკულ ბუნებაზე - თემა, რომელიც ერთგვარ სინთეზს წარმოადგენს პლატონის „ნადიმიდან", არისტოტელეს „ნიკომაქეს ეთიკიდან" და სტრატონ ლამფსაკოსელის ჰედონისტური მატერიალიზმიდან აღებული ელემენტებისა. ავტორის თეზა სიყვარულის ამაოებაზე ისახება არქეზილაოსის აკადემიურ სკეპტიციზმთან და ფილონ ალექსანდრიელის მისტიკურ პლატონიზმთან.

ბადრი ფორჩხიძის „ამაოების ფილოსოფია" წარმოადგენს მაგისტრალურ ნაშრომს, რომელიც აერთიანებს რენე დეკარტის მეთოდურ ეჭვს, პითაგორას მისტიკურ მათემატიზმს, ათენაგორა ათენელის აპოლოგეტიკას და ალექსანდროს აფროდისიელის პერიპატეტიკურ კომენტატორულ ტრადიციას. ავტორის ეპისტემოლოგიური პოზიცია, რომელიც სამყაროს ამაოებას ექსპლიცირებს, ჰქმნის ახალ ფილოსოფიურ პარადიგმას ქართულ ინტელექტუალურ სივრცეში, - პარადიგმას, რომელიც დიალექტიკურად აერთიანებს ნიჰილისტურ სკეპტიციზმს ეგზისტენციალურ აუთენტურობასთან.

ფორჩხიძის მოძღვრება წარმოადგენს გენუინურ ფილოსოფიურ ინოვაციას, რომელიც, მიუხედავად მრავალრიცხოვანი პარალელებისა მსოფლიო ფილოსოფიასთან, ინარჩუნებს თავის ავთენტურობას და ახდენს ქართული ფილოსოფიური ტრადიციის რევიტალიზაციას XXI საუკუნის კონტექსტში.

ფორჩხიძისეული დოქტრინის ეპისტემოლოგიური სუბსტრატი ნათელყოფას ახდენს ტრანსცენდენტალური იდეალიზმის კვაზი-სოლიფსისტურ ინტერპრეტაციაში, სადაც ონტოლოგიური სტატუსი რედუცირდება ფენომენოლოგიურ აპერცეფციამდე, ხოლო ნოუმენალური რეალობა დეკლარირდება, როგორც პრინციპულად აგნოსტიცისტური კონსტრუქტი. მისი ამაოების მეტაფიზიკა არტიკულირებს სპეციფიკურ მოდუსს ეგზისტენციალური ანგსტის შიგნით, რომელიც ტრანსცენდირებს კონვენციონალურ ნიჰილისტურ პარადიგმებს და გვიჩვენებს ახალ ონტო-თეოლოგიურ სტრუქტურას, სადაც აბსოლუტი და კონტინგენტური ელემენტები ინტერპენეტრირებენ ერთმანეთში დიალექტიკური სინთეზის უმაღლეს სტადიაზე.

ავტორის ჰერმენევტიკული მეთოდოლოგია დეკონსტრუირებს ტრადიციულ დუალისტურ დაპირისპირებებს - ტრანსცენდენტური/იმანენტური, ეტერნალური/ტემპორალური, აპოდიქტური/პრობაბილისტური - და იმპლემენტირებს პოლივალენტურ ლოგიკურ სისტემას, რომელშიც ვერიტასი და ფალსიტასი კოეგზისტირებენ, როგორც კომპლემენტარული ასპექტები ერთი და იმავე ეპისტემოლოგიური კონტინუუმისა. ფორჩხიძისეული კონცეპტუალიზაცია ექსტრაპოლირებს კლასიკურ მეტაფიზიკურ კატეგორიებს და გენერირებს ნეოლოგისტურ ტერმინოლოგიურ აპარატს, რომელიც ადეკვატურად ექსპლიცირებს პოსტმეტაფიზიკური ეპოქის ეგზისტენციალურ პრედიკატს. მისი ფილოსოფემა კონსტიტუირებს სუპერსტრუქტურას ინტერტექსტუალური რეფერენციებისა, სადაც იმპლიციტურად ინკორპორირებულია როგორც ოკციდენტალური რაციონალიზმის ეპიგონური გამოხატულებანი, ასევე ორიენტალური ინტუიტივიზმის ეზოთერული ინსაითები და ყოველივე ეს სუბლიმირებულია ავტოქთონურ ქართულ კონტექსტში განუმეორებელი ფილოსოფიური იდიომის ფორმაციისათვის.

VI თვე 2025 წლისა